Αρχοντικά του Αγίου Ιωάννη – Μέρος Ζ’

0

Από τον συνεργάτη μας,Γιάννη Δ.Κουρμπέλη

Του Παπαριστείδη

Το αρχοντικό αυτό άνηκε στον ιερέα του Αγίου Ιωάννη, Αριστείδη Ι. Αγρανιώτη (1860 – 1927). Ο Παπαριστείδης διετέλεσε επί πολλά έτη εφημέριος του χωριού και παράλληλα ελληνοδιδάσκαλος σε πολλά σχολεία της Αρκαδίας, μεταξύ των οποίων και στο Δημοτικό Σχολείο Άστρους (πρώην Σχολή Καρυτσιώτη) τα έτη 1890 – 1892 και 1896 – 1905. Σε αυτό το σπίτι έζησε και ο γιος του, Ανδρέας Αγρανιώτης, με δαπάνες του οποίου χτίστηκε το 1966 ο ναός του Προφήτη Ηλία στον Αγιάννη.

Το αρχοντικό αυτό βρίσκεται στο κάτω μέρος του χωριού, στα δεξιά του ναού του Προδρόμου (απέναντι από το ιερό του ναού). Είναι διώροφο, έχει μεγάλο μέγεθος και είναι γεμάτο με πολεμίστρες στον δυτικό τοίχο του. Δυστυχώς σήμερα είναι εγκαταλελειμμένο.

Του Εμμανουήλ

Το αρχοντικό αυτό άνηκε στον Αγιαννίτη φαρμακοποιό Εμμανουήλ Ν. Εμμανουήλ. Σε αυτό το σπίτι στεγάστηκε επί δεκαετίες (μέχρι τη δεκαετία του 1950) το μεγαλύτερο φαρμακείο του Αγιάννη. Το φαρμακείο στεγαζόταν στο ισόγειο του σπιτιού, όπου σώζεται και σήμερα ο χαρακτηριστικός πάγκος των φαρμακείων.

Βρίσκεται δίπλα από το αρχοντικό του Παπαριστείδη. Είναι διώροφο χωρίς θόλο και έχει μακρόστενη προέκταση στα ανατολικά του σπιτιού. Το αρχοντικό του Εμμανουήλ έχει δύο αξιοπρόσεκτα χαρακτηριστικά: στην είσοδο του σπιτιού (στα ανατολικά) υπάρχει ξύλινη αυλόπορτα με τα αρχικά Ε. Ε. (Εμμανουήλ Εμμανουήλ) και στην μπροστινή πόρτα του ισογείου, υπάρχουν σημειώσεις με ονόματα Αγιαννιτών και η χρονολογία 1937.

Ο χαρακτηριστικός πάγκος των φαρμακείων μιας άλλης εποχής. Βρίσκεται στο ισόγειο του φαρμακείου.

Χαράγματα στην μπροστινή πόρτα του σπιτιού. Διακρίνονται: <<Ε. Ν. Λαλογιάννης 1937 – 38

Ι. Μπάρλας 1937      έτος γεννήσεως 1927

Ημέρα Παρασκευή 12 Μαρτίου 1937

Παπούλιας (;;)

Γ. Κακαβούλιας (;;)   31 12 57>>

 

Του Παπαμήτρου

Το σπίτι που ανήκει στην οικογένεια Κούτσελα ήταν το πατρικό σπίτι του Διονυσίου Παπαμήτρου. Ο Διονύσιος Παπαμήτρος (1831 – 24/2/1906) ήταν ιερομόναχος και ηγούμενος της Μονής Λουκούς κατά τα έτη 1859 – 1864. Το σπίτι αυτό ήταν αφιερωμένο στη Μονή Λουκούς γι’ αυτό ονομαζόταν και <<Μετόχι>>. Το 1933 αγοράστηκε από τη Μονή Λουκούς, από τους κληρονόμους του Παπαριστείδη Αγρανιώτη. Το 1913 το νερό της πηγής Περδικονέρι μεταφέρθηκε στην πλατεία του Αγίου Γεωργίου και κατασκευάστηκε βρύση στον τοίχο του κήπου του σπιτιού αυτού.

Το αρχοντικό αυτό βρίσκεται πάνω από την βρύση της πλατείας του χωριού. Είναι μακρόστενο, διώροφο και έχει μεγάλο μέγεθος. Το αρχοντικό αυτό φαίνεται πως είναι κτίσμα του 18ου αι. Αναμφισβήτητα είναι ένα από τα πρώτα σπίτια που χτίστηκαν πάνω από τον ναό του Αγίου Γεωργίου, ο οποίος ήταν το μόνο κτίσμα (μαζί με τον ναό της Παναγίας) που βρισκόταν στο ψηλότερο μέρος του χωριού επί Τουρκοκρατίας. Άλλα προεπαναστατικά κτίσματα που χτίστηκαν πάνω από την περιοχή του Αγίου Γεωργίου είναι το σπίτι της οικογένειας Δικαίου – Μακαρούνα, πάνω στην πλατεία και το γειτονικό σπίτι της Κωνσταντίνας Άρχοντα. Εξίσου παλαιό είναι και το (μετεπαναστατικό) σπίτι των κληρονόμων Γεωργίου Ι. Κουτίβα (Γιαννακόγιωργα), δίπλα απ’ του Παπαμήτρου κ.α.

Η κεντρική πλατεία του Αγιάννη. Πάνω και δεξιά της βρύσης φαίνεται το αρχοντικό του Παπαμήτρου.

Εδώ τελειώνει η ενότητα των αρχοντικών σπιτιών του Αγίου Ιωάννη. Παρουσιάσαμε τα πιο γνωστά (21 στο σύνολο) προεπαναστατικά σπίτια του χωριού. Η έρευνά μας θα συνεχιστεί προκειμένου να ταυτοποιήσουμε και άλλα αρχοντικά σπίτια του χωριού και να τα παρουσιάσουμε.

Την επόμενη εβδομάδα θα συνεχίσουμε με την μεγάλη ενότητα των σημαντικών προσωπικοτήτων από τον Άγιο Ιωάννη – Άστρος που έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην ιστορία του χωριού.

Πηγές

  • Νικολάου Ι. Φλούδα – Θυρεατικά, τόμος Γ’, Αθήνα 1983

Ιωάννης Δ. Κουρμπέλης

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here