Ο Τσακώνικος χορός

1

Του Γιάννη Κουρόγιωργα

Τους γείτονες μας τους έχουμε πάντοτε δίπλα μας και προβάλουμε τον τόπο μας για όλους , για μας και για τους γείτονες μας. Mπορούμε να προβάλουμε αποτελεσματικότερα ότι έχουμε όλοι μαζί και η προβολή μια περιοχής δεν γίνεται από «μία πλατεία»…αλλά από όλες τις πλατείες.

Οι φίλοι μας και οι γείτονες μας , όλοι είμαστε στη ίδια βάρκα ,δεν περισσεύει κανένας ,δεν ανοίγουμε ποτέ τρύπες ,ούτε αφήνουμε άλλους να ανοίγουν τρύπες …,γιατί τελικά θα βουλιάξουμε και θα πνιγούμε όλοι στο τέλος ……

Όταν κάποιος μας επισκέπτεται δεν έρχεται να δει μόνο μία πλατεία, πάντοτε βλέπει περισσότερα ας το καταλάβουμε.

Ας το πούμε διαφορετικά και επιγραμματικά ,είναι στο συμφέρον μας να προβάλουμε “ότι έχουμε”, να προβάλουμε τους γείτονες μας  και να μην κρύβουμε τίποτα, ούτε να κρύβουμε τι έχουμε από την ιστοσελίδα του δήμου μας , ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΚΑΛΥΤΕΡΑ, προβάλουμε «ότι έχουμε», πάντοτε, όπου μπορούμε. Ας αφήσουμε τις κουταμάρες και τις στενοκεφαλιές.

Είναι στο συμφέρον μας να μην αυτοπυροβολιόμαστε  και «να κουνάμε τα χέρια μας» ….. τελεία και πάβλα.

«Όλα για την Τσακωνιά» και για τίποτε άλλο, ας ξεχάσουμε τα «πνευματικά δικαιώματα» και τα υπόλοιπα , ας μην αυτοπυροβολιόμαστε… ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΚΑΛΥΤΕΡΑ. Να έτε κα.

Το παρακάτω κείμενο είναι από  την  ιστοσελίδα , “Τσακώνικος χορός. Επιμέλεια κειμένου Ματούλα Φασιλή” April 20, 2018

«Ο τσακώνικος χορός ως λαβυρινθικός χορός,ενώ έχει ως αρχή του το γέρανο, στη πορεία του ξέκοψε απ’ αυτόν και παριστά την νικηφόρα πάλη του Απόλλωνα με το φίδι. Δηλαδή ο τσακώνικος χορός κρατά από τον γέρανο το λαβυρινθικό σχέδιο του χορού αλλά χορογραφικά παριστά κίνηση φιδιού.

Η επιστήμη της ιστορίας και της αρχαιολογίας έχει αποδείξει πως οι Μινωίτες είχαν ιδρύσει αποικίες ή είχαν συνάψει εμπορικές σχέσεις με τα νησιά του Αιγαίου και την Πελοπόννησο ήδη από την Μεσοελλαδική περίοδο. Τα ντόπια πολιτιστικά στοιχεία απορρόφησαν τις ξένες ( Μινωικές) επιρροές και αφού έβαλαν τη σφραγίδα τους σε ότι εσείσακτο, δημιούργησαν το δικό τους δυναμικό πολιτισμό, το μυκηναϊκό, που δεν άργησε να καταλάβει και αυτήν την ίδια την Κρήτη ακόμα( 14 ος αι.π.χ.)Ο ιερός χορός της Μινωικής Κρήτης μεταφέρθηκε αυτήν την εποχή των συχνών επαφών και πολιτιστικών ανταλλαγών των δύο αυτών πολιτισμών στις ανατολικές ακτές της Πελοποννήσου και διατηρήθηκε από τους Αχαιούς της Λακωνίας που κατέφυγαν στον δυσπρόσιτο Πάρνωνα για να αποφύγουν τη δουλεία και την τραχύτητα των Δωριέων ( 110 0 π.χ.)

Με την επικράτηση του δωδεκάθεου οι κάτοικοι αφιέρωσαν τον ιερό χορό τους στον Απόλλωνα, ο οποίος σύμφωνα με τα αρχαιολογικά δεδομένα, ήταν ο κυριότερος επί λατρεία θεός της αρχαίας Κυνουρίας ήδη από τα αρχαϊκά χρόνια.  Εξ άλλου, ας μη ξεχνάμε ότι ο Θησέας πριν φύγει από το Φάληρο προσευχήθηκε στον Δελφίνιο  Απόλλωνα και ότι επίσης η Δήλος είναι ο τόπος γέννησης του θεού και ταυτόχρονα ο τόπος όπου ΠΡΩΤΟΧΟΡΕΥΤΗΚΕ ο χορός από τον Θησέα.

1)Το ΜΕΤΡΟ του τσακώνικου χορού είναι ΠΕΝΤΑΣΗΜΟΣ ΚΡΗΤΙΚΟΣ και λόγω της θέσεως που κατέχει η μακρά συλλαβή χαρακτηρίζεται ΠΑΊΩΝΑΣ ΤΕΤΑΡΤΟΣ.

2) Οι παίωνες ή παιάνες κατά τους κλασικούς φιλολόγους είναι ευχαριστήριοι ύμνοι προς τιμήν του Απόλλωνα και της Αρτέμιδας.

3) Το απαράφθαρτο  της διατήρησής του μας επιβάλλει να τον θεωρήσουμε λατρευτικό χορό. Άλλωστε αρχαίοι ρυθμοί έχουν επιζήσει στο λαϊκό μας τραγούδι π.χ. ο συρτός καλαματιανός.
Μελωδίες όμως καθαρά προσωδιακού χαρακτήρα δεν έχουν επιζήσει.

4) Η χορογραφία του και ειδικά ο τρόπος που πιάνονται οι χορευτές δε διαφέρει από τον τρόπο που αρθρώνονται οι σπόνδυλοι. Ο τρόπος αυτός στην ανατομική λέγεται αμφιάρθρωση  ή ημιάρθρωση και επιτρέπει περιορισμένες κινήσεις. Αυτό δημιουργεί την οφιοειδή κίνηση του χορού, με ελάχιστη κίνηση στην 3 η διάσταση ( ύψος).»

Το παρακάτω κείμενο είναι από  την  σελίδα.

https://paroutsas.jmc.gr/dances/pelopon/2tsakon.htm

«ΠΩΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ Ο ΤΣΑΚΩΝΙΚΟΣ ΧΟΡΟΣ

Ο χορός κάνει ελικοειδή κυκλίσματα  (δίπλες) και ο πρώτος του χορού, γυρίζει με την πλάτη προς τους υπολοίπους, κατόπιν γίνεται η ίδια κίνηση αντιθέτως.

΄Αλλοτε  πάλι ο χορός δημιουργεί ένα σαλίγκαρο [σπείρα] στον αργό του ρυθμό, και ξεδιπλώνεται στο γρήγορο αναπαριστώντας τη ζωή.

Τα βήματα είναι αργά, μετρημένα και ο χορός ξετυλίγεται κάνοντας κύκλους και στροφές, διπλώματα και ξεδιπλώματα. Χορεύεται μέχρι σήμερα σε 5/8 (αργός) ή 5/4 (γρήγορος).

Οι χορευτές κρατιούνται σφιχτά, σαν να προσπαθούν να μη χάσει ο ένας τον άλλο και η πρωτοχορεύτρια  κρατά ένα μαντήλι στο χέρι. Ο χορός είναι ανοιχτός κυκλικός. Άλλοτε, πάλι, σχηματίζει ένα σαλίγκαρο (σπείρα) σε αργό ρυθμό και ξεδιπλώνεται σε γρήγορο ρυθμό, αναπαριστώντας τη ζωή, την ανάπτυξη, τη νίκη.

Για την προέλευση, ωστόσο, του Τσακώνικου χορού οι μελετητές δεν έχουν καταλήξει σε μια οριστική και τεκμηριωμένη θέση. Σίγουρα είναι πανάρχαιος χορός που χορεύεται σε όλα τα τσακωνοχώρια  σήμερα, όπως τον χόρευαν πριν από χιλιάδες χρόνια οι πρόγονοι μας και τον θαυμάζουν οι επισκέπτες καθώς βλέπουν τις τσακωνοπούλες, ντυμένες τζουμπελούδες, να τον χορεύουν στις εθνικές και τοπικές γιορτές καθώς και στα θρησκευτικά πανηγύρια του Τυρού, του Πραστού, των Μελάνων, του Λεωνιδίου, της Σίταινας»,του Άγιου Ανδρέα , της Καστάνιτσας …… σε ολόκληρη την Τσακωνιά.


Δείτε τον σύνδεσμο από το Αρχείο της Τσακωνιάς.

https://www.tsakonianarchives.gr/info/dance/

1 ΣΧΟΛΙΟ

  1. «O Tσακώνικος χορός σαν ενιαίο σύνολο, μελωδία ,ρυθμός και χορός είναι, ίσως, το μοναδικό αρχαίο ελληνικό δείγμα μουσικής που έφτασε στις μέρες μας .Και έφθασε γιατί είναι ιερός λατρευτικός χορός.» Ο τσακώνικος χορός. Λεωνίδιον 1996.Φίλιππος Β.Μπεκύρος και Ελένη Π.Τσαγγούρη

ΑΦΗΣΤΕ ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ

Please enter your comment!
Please enter your name here